مهدی پازوکی اقتصاد‌دانی است که سال‌ها در مهمترین نهاد برنامه‌ ریزی ایران یعنی سازمان برنامه و بودجه به فعالیت پرداخته است. او در گفت و گویی تصویری، بر اهمیت توسعه و برنامه ریزی دقیق فناوری اطلاعات تاکید دارد. او معتقد است ورود فناوری اطلاعات به بخش‌های مختلف ساختار کشور به خصوص بخش‌های اقتصادی هزینه‌های توسعه را کاهش می‌دهد. چرا که فناوری اطلاعات اجازه دخالت کمتری به افراد حقیقی در روندها می‌دهد.

پازوکی در این گفت‌و گو «شفافیت» را گام اول و نخست توسعه می‌داند و هیچ امکانی مانند فناوری اطلاعات نمی‌تواند این موضوع را محقق کند؛ توسعه امری همه جانبه یعنی سیاسی، اجتماعی و اقتصادی است. وقتی با این دید به توسعه نگاه کنیم متوجه می‌شویم که وجود فناوری اطلاعات و تکنولوژی‌های فناوری اطلاعات یکی از بایسته‌های توسعه است.

توسعه با گران اداره کردن کشور، با فساد، با رانت و.... هیچ همخوانی ندارد. توسعه یعنی هر فردی (حقیقی یا حقوقی) نتواند از مالیات فرار کند، نتواند با ممیز مالیاتی‌اش رو در رو شود. یعنی دولت بودجه جاری‌اش را مالیات تامین کند. اگر جلوی فرار مالیاتی را بگیریم، می‌توان کل هزینه‌های جاری دولت را با مالیات و سایر درآمدها پوشش داد.

او بر این نکته تاکید دارد که راه تحقق درآمد‌های مالیاتی تنها از راه فناوری اطلاعات محقق می‌شود، می‌گوید: استفاده از فناوری اطلاعات مدیریت‌ها را کارآمد و سازماندهی می‌کند و وصول مالیاتی و برخورد با فراریان مالیاتی گسترش داد. این در حالی است که کشور در صورت عدم نهادینه شدن فناوری اطلاعات، گران اداره می‌شود، باید از تجربیات و علوم جوامع توسعه یافته استفاده کنیم تا سیستم مالیاتی کارا اجرایی شود.

او با اشاره به مفهوم عدالت اجتماعی و امکان تحقق آن به واسطه فناوری اطلاعات می‌گوید: شکل گرفتن نظام‌های اجتماعی و متعادل شدن توزیع ثروت‌ها و درآمدها به کمک فناوری اطلاعات محقق می‌شود. زمانی که فرد با ممیز مالیاتی‌اش به طور فیزیکی رو در رو می‌شود احتمال همه چیز ممکن است. اما اگر روند ثبت اطلاعات بر اساس ثبت در فضای مجازی یا سایت باشد؛ حساب‌های بانکی و گردش مالی افراد به طور مستمر پایش شود، فرد نه می‌تواند برای ندادن مالیات تبانی کند و نه می‌تواند کم اظهاری کند و از مالیات واقعی‌اش فرار کند.

هزینه‌کردهای بودجه نیز بخش‌های دیگری است که پازوکی بر تحقق آن به واسطه فناوری اطلاعات تاکید دارد: هزینه کرد در بودجه و نهادهای مختلفی که از بودجه دولتی استفاده می‌کنند و همیشه این ابهام وجود دارد که کدام نهاد، به چه میزان و چرا و چطور بودجه دریافت شده را هزینه کرده است. این اتفاق نیز در سایه فناوری اطلاعات رخ می‌دهد. باید هزینه‌های بودجه نیز شفاف سازی شود.

این اقتصاددان توضیح می‌دهد که اگر توسعه زیرساخت‌ها و فناوری اطلاعات به عنوان ابزار و هم زیر ساخت وجود نداشته باشد، شفافیت در بودجه دولت و اداره کردن کشور هم با مشکل مواجه می‌شود.

پازوکی یادآور می‌شود که هزینه گران اداره شدن کشور را مردم و کسانی می‌پردازند که مالیات می‌دهند. در حال حاضر نیز که شرایط و زیرساختها برای این کار و اخذ مالیات به درستی وجود ندارد هزینه آن از جیب مردم و اقشاری مانند کارمندان دولت که مالیات آنها پیش از واریز حقوق کسر می‌شود؛ گرفته می‌شود.

پازوکی در نهایت بر این موضوع تاکید می‌کند که اگر هزینه کردها مشخص باشد و در هر مقطعی مشخص باشد که بودجه و تنخواه هر نهاد چطور و با چه سیستمی اخذ یا واریز شده مشکلات بسیاری حل خواهد. کشف اختلاس یا گرفتن حق و حسابها در مقاطع مختلف همه به نوع برخورد مسولان بستگی دارد. اما باید به این موضوع مهم توجه داشت که اگر همه این هزینه‌ها به شیوه‌های مختلف و با سازوکاری مشخص انجام شود جایی برای اختلاس یا فساد و عدم شفافیت باقی نمی‌ماند.

فناوری اطلاعات را به عنوان یک زیر ساخت و هم به عنوان یک ابزار برای اداره کشور معرفی می‌کند که به طور قطع و حتم نیاز است و باید بیشتر و خیلی سریع‌تر از بخش‌های دیگر توسعه پیدا کند. فناوری اطلاعات در قرن حاضر و در دهه جدید لازمه اداره امور است. کشورداری به شیوه سنتی و دستی منسوخ شده در عمل برای هماهنگی و ارتباط بهتر با دنیا چاره‌ای نداریم که به گام‌های توسعه با افزایش خدمات در بخش فناوری اطلاعات تن بدهیم.